Het klimaat gaat helaas nog steeds naar de bliksem en dit boek tilt het klimaatdebat naar een ander niveau. Eisenstein ziet dat de verwoesting van bossen, graslanden, natte gebieden, koraalriffen en kelp-wouden in leeggeviste zeeën zowel oorzaak als gevolg is van klimaatverandering. Hij stelt voor onze fixatie op meetbare tonnen CO2 -uitstoot los te laten en ons te richten op herstel en behoud van ecosystemen, van biodiversiteit.
“Aarde is een complex levend systeem waarvan het homeostatische (met de neiging om een intern evenwicht te bereiken en te handhaven, FtK) onderhoud afhangt van de robuuste interactie met elk levend en niet-levend subsysteem.” Eisenstein beargumenteert waarom de grootste bedreiging voor het leven niet de uitstoot van fossiele brandstoffen is, maar het verlies van bossen, bodem, natte gebieden en mariene ecosystemen. “Leven houdt leven in stand. Wanneer deze relaties verbroken worden, zijn de gevolgen onvoorspelbaar: misschien opwarming, of wereldwijde afkoeling, of de steeds instabielere kronkelingen van een systeem dat uit de hand loopt. Dit is de dreiging waarmee we geconfronteerd worden en omdat het vele oorzaken heeft en niet-lineair is, kan het niet worden overwonnen door simpelweg de CO2-uitstoot te verminderen.”
“De noodzaak om bossen te behouden en opnieuw te laten groeien is onmiskenbaar als we Aarde zien als een levend wezen en bossen als een van haar vitale organen. De noodzaak om het water te beschermen en te eren is onmiskenbaar als we het zien als het bloed of de vitale vloeistof van een levende planeet.” “Alle wezens – planten, dieren, Aarde, rivieren, oceanen, bergen, bossen, etc. – verdienen respect als levende, voelende subjecten en niet slechts als dingen.” “Het doel van de mensheid is om onze gaven bij te dragen aan de schoonheid, levendigheid en evolutie van Aarde.”
“Vandaag de dag is het terugdringen van CO2-uitstoot (er worden zelfs machines voor gemaakt! FtK.) de belangrijkste prioriteit van het conventionele milieu denken, maar dat is het gemakkelijke probleem dat precies past in het bekende verhaal van de opmars van de technologie. Maar de ecologische crisis wordt niet opgelost door een paar inputs aan te passen. We zijn geroepen tot een diep partnerschap met de natuur en respect voor al het leven.”
CO2-reductie? “Laten we kijken naar vrijhandelsovereenkomsten (maar ook het scheppen van ‘waarde’ voor aandeelhouders van mijnbouw en (palm)oliebedrijven, etc. FtK) die traditionele, duurzame landbouwpraktijken economisch onrendabel maken en de omzetting van bossen in ranches en monocultuur plantages eisen” en “hoe buitenlandse schuld van beboste minder ‘ontwikkelde’ landen hen onder druk zet om bossen om te zetten in grondstoffen” (hout, olie, ertsen, soja, vlees, palmolie etc, Red).
“Een bos reduceren tot biomassa en CO2 vastlegging percentage (voor vliegtuig-uitstoot compensatie programma’s bijvoorbeeld, FtK) is niet zo verschillend van een levend bos reduceren tot kubieke meters hout en dollars. Verschrikkelijk. Bos is heilig!”
“Het punt is niet dat emissies er niet toe doen. Het is een oproep om de prioriteiten te verleggen. Op beleidsniveau prioriteit voor het beschermen en herstellen van ecosystemen. Op cultureel niveau moeten we het menselijk leven opnieuw integreren met de rest van het leven. Op het niveau van strategie en denken moeten we het verhaal, de focus op C02-reductie, verleggen in de richting van leven, liefde, plaats en participatie. Als we deze dingen doen zal de CO2-uitstoot zeker ook dalen.”
“Dit is niets minder dan een beschavingscrisis. Daarom is klimaatverandering een overgangsrite voor de mensheid, een inwijdingsproef.”
“Het beschermen en herstellen van lokale ecosystemen over de hele wereld is veel ontwrichtender voor de beschaving zoals wij die kennen dan het afkicken van fossiele brandstoffen.” Het vergt een heel andere omgang met elkaar en de planeet. Bijvoorbeeld “een voedselsysteem dat gebaseerd is op een intieme relatie tot land, zal een andere plaats innemen in de samenleving dan het huidige systeem. Om te beginnen vergt het veel meer tijd en dus een veel groter deel van de bevolking om te boeren en te tuinieren.”
Eisenstein ziet dat “mensen een sterk verlangen hebben om een zinvolle bijdrage te leveren aan het welzijn van de samenleving en de planeet, maar dat de druk om geld te verdienen hen hiervan weerhoudt.” “Elk debat over kapitalisme hangt af van de aard van kapitaal. Zowel geld als eigendom bestaan volgens afspraak. Het zijn verhalen, systemen van betekenis en overeenstemming. Verhalen kunnen worden veranderd.” “Het geld zoals wij dat kennen, infiltreert ons begrip van wie we zijn en wat echt is. Het kan niet veranderen tenzij alles verandert, en als het verandert, verandert al het andere mee. Degenen die de klimaatcrisis zien als een voorbode van een grootschalige transformatie van onze beschaving moeten dan ook begrijpen dat die verandering het niveau van het geld moet bereiken.” En dan deelt Eisenstein zijn gedachten over een economie waarin levende bossen meer waarde hebben dan kubieke meters gekapt hout en de olie en mineralen die zich mogelijk onder het bos bevinden, een economie waarin het loont en zin heeft en geeft om woestijnen te hergroenen, moerasgebieden te herstellen, vervuiling te vermijden.
Tot slot drukt hij ons op het hart om vooral af te zien van het plegen van verdere ecocide op welke schaal dan ook. “Elke onaangetaste riviermonding, rivier, bos en moerasgebied dat ons nog rest, moeten we als heilig behandelen terwijl we herstellen wat we kunnen.”
De hele reader kun je hier vinden.